دوره DBA یا دکترای مدیریت بیزنس و کسب و کار در واقع مخفف Doctorate of Business Administration می باشد. می توان گفت دوره DBA یک مدرک معادل با دکترا با رویکردی تحقیق و پژوهشی می باشد که تمرکز آن بر شیوه های کاربردی و مهارت در زمینه تجارت و کسب و کار است.

سطح دوره DBA که پس از دوره MBA ارائه می شود بالاتر از سطح کارشناسی ارشد آکادمیک است و به نوعی می توان دوره DBA را دکترای مدیریت تلقی کرد. البته ذکر این نکته نیز ضروری است که هدف از گذراندن دورهDBA پرورش استاد دانشگاه نیست، بلکه هدف از این دوره تقویت مهارت ها و دانش مدیریتی مدیران ارشد سازمان ها می باشد. پس فضای دوره DBA مبتنی بر کسب و کار و تجارت است. لذا مدرک PhD مناسب افرادی است که قصد دارند مدرس دانشگاه و یا محقق حرفه ای در زمینه مدیریت شوند حال آنکه دوره DBA با تمرکز بر مهارت های مدیران سعی در آموزش و ارتقای مدیران در کسب و کار دارد.
دوره DBA ممکن است تخصصی شود و در زمینه هایی نظیر حسابداری، مالی، مدیریت، بازاریابی، مدیریت عملیاتی و … ارائه شود. بیشتر موسسات و دانشگاه های DBA، آن را در گرایش های مختلف ارائه می کنند حال آنکه در بعضی موارد نیز این دوره به طور عمومی و با هدف تقویت مهارت های مدیریتی و رهبری ارائه می شود.
با توجه به تغییرات سریع در دنیای مدیریت و کسب و کار، مدیران ارشد به منظور سازگاری با این تغییرات و تصمیم گیری درست و به موقع با توجه به تغییراتی که در کسب و کار رخ می دهد و همچنین افزایش رقابت پذیری و ثمر بخشی می بایست علاوه بر تجارب مدیریتی، به دانش و مهارت مدیریتی نیز مجهز شوند.
دوره DBA ابزار بسیار مناسبی برای مدیران در جهت کسب دانش به روز مدیریتی همچنین کسب مهارت های مدیریتی است. مدیران ارشد سازمان ها با گذراندن دوره DBA می توانند مزیت رقابتی برای خود نسبت به سایر مدیران ایجاد کنند که این همان دانش و علم مدیریت است. علاوه بر دانش مدیریتی، دوره DBA با توجه به ایجاد مطالعه های موردی، در زمینه تقویت مهارت های مدیران نیز بسیار پر فایده است.
دوره DBA همانطور که گفته شود هم به ملاحث نظری و تئوری مدیریت می پردازد و هم بر جنبه های کاربردی مدیریت تمرکز دارد. بنابرین دوره DBA برای مدیران ارشد، مدیران اجرایی و مشاوران مناسب می باشد. دوره DBA به مدیران کمک می کند تا مهارت های لازم جهت حل مسائل سازمان خود را فرا گیرند و همینطور دوره DBA به مدیر مهارت تجزیه و تحلیل در شرایط پیچیده و تصمیم گیری در شرایط چند بعدی و پیچیده را میدهد.
شرایط کنونی اقتصاد و بازار دنیا به گونه ای است که رقابت در عرصه کسب و کار و در بین سازمان ها بسیار سخت تر و پیچیده تر شده است. سازمان ها در صورتی می توانند در چنین شرایطی با موفقیت عمل کنند و نسبت به رقبا پیشی بگیرند که نیروی انسانی در سازمان ها بخصوص در سطح مدیریتی و مدیران ارشد سازمان ها از دانش و تخصص مدیریتی و مهارت کاربردی بویژه در زمینه کسب و کار برخوردار باشند. دوره DBA با توجه به اینکه هم بر دانش و تخصص مدیریت و هم بر مهارت های کاربردی مدیران تمرکز دارد می تواند در فضای رقابتی موجود مدیرانی با تخصص و مهارت بالا تربیت کند.
نکته قابل توجه این است که افرادی که دوره DBA را گذرانده اند دارای بیشترین میزان اشتغال و همچنین حقوق و مزایای دریافتی نسبت به رشته های دیگر هستند.
دوره عالی مدیریت حرفه ای کسب و کار DBA یک سطح بالاتر از دوره MBA قرار می گیرد. دوره DBA به منظور آموزش و توانمندسازی مدیران ارشد جهت توسعه و گسترش فعالیت سازمان های خدماتی و تولیدی تدوین شده است. در دوره DBA با رویکردی عمل گرایانه و مهارتی و کاربردی (Pragmatist) از یک طرف، و فعالیت های پژوهش محور (Research Oriented) از سوی دیگر تقویت مهارت ها و دانش مدیریتی و همچنین تخصص های مدیران از طریق منابع و محتوای بروز دانش مدیریت و همینطور مطالعه های موردی (Case Study) امکان پذیر می شود. همینطور با توجه به پرداختن به روش های نوین مدیریت و انجام کار گروهی، اجرای طرح های اجرایی و پژوهش های محوری به افراد و مدیران سازمان ها کمک می کند که چگونه در بازار رقابتی و حرفه ای از رقبا پیشی بگیرند.

مقاله DBA چیست؟  توسط کارشناسان واحد تحقیق و توسعه مرکز آموزش مجازی پارس تدوین گردیده است .